UD1: A CÉLULA E OS TECIDOS

DEFINICIÓN A célula é a Unidade estrutural e funcional dos seres vivos que realiza as tres funcións vitais: Nutrición Relación Reprodución

RESEÑA HISTÓRICA No ano 1665 ,ROBERT HOOKE acuñou o nome de célula para referirse aos compartimentos atopados nun anaco de corcho ao observalo ao microscopio.. De onde ven o nome de “célula”?

Modelo de organización acelular: Os virus Os virus son parásitos intracelulares obligatorios. Son estruturas moi sinxelas que non chegan a alcanzar o nivel celular. Están compostos por proteínas e un tipo de ácido nucleico (ADN ou ARN). Segundo a forma da cápsida temos 3 tipos: Virus icosaedrico Virus helicoidal Virus bacteriófago

TIPOS DE CÉLULAS CELULA PROCARIOTA: simples e primitivas. Apenas teñen estructuras no seu interior. Caracterízanse por carecer dun núcleo propiamente dito. Bacterias e algas cianofíceas.

CÉLULA EUCARIOTA: complexas Animais e vexetais. A súa estrutura é máis evolucionada e complexa que a das procariotas. Ten organulos celulares e un núcleo verdadero separado do citoplasma por unha envoltura nuclear. TIPOS DE CÉLULAS Célula animal

A BICAPA LÍPÍDICA

APARELLO DE GOLGI O aparello de Golgi encóntrase no citoplasma da célula e está formado por sacos aplanados limitados por membranas. Funciona como unha planta empaquetadora, modificando os produtos fabricados no retículo endoplasmático.

Ribosomas Aparecen libres no citoplasma ou unidos á membrana do retículo endoplásmico formando o RER. Os ribosomas son los orgánulos encargados de la síntesis de proteínas no citoplasma.

LISOSOMAS Lisosoma: Saco delimitado por unha membrana que se atopa nas células con núcleo (eucarióticas) e contén enzimas dixestivas que degradan moléculas complexas. Os lisosomas abundan nas células encargadas de combatir as enfermidades, por exemplo os leucocitos, que destrúen invasores nocivos e restos celulares.

Centríolos Estruturas cilíndricas ocas formadas por nove grupos de tres microtúbulos ou tripletes. En cada célula hai un centrosoma formado por dous centríolos cruzados en ángulo recto. Isto recibe o nome de diplosoma. Só aparecen nas células de tipo animal. A súa función principal é a formación e organización dos filamentos que constitúen o fuso acromático.

MITOCONDRIA É a central enerxética da célula. Nela oxídanse as biomoléculas (combínanse co osíxeno molecular): Materia orgánica + O2 CO2 + H2O + ATP Microfotografías feitas co MET

Citoesqueleto É un conxunto de fibras de proteína que forman unha rede, constituindo o esqueleto celular. Función A súa función está relacionada cos movementos celulares, a determinación da forma celular e a división celular. Pensade que o citoesqueleto son os “raís” sobre os que se moven os orgánulos do citoplasma.

Tipos de Citoesqueleto Microfilamentos Filamentos intermedios Microtúbulos

O Núcleo O núcleo é o lugar onde se almacena toda a información xenética (ADN) necesaria para o correcto funcionamento de todas as actividades celulares. É como se fose unha gran caixa forte que protexe o ADN.

A envoltura nuclear é unha prolongación do retículo endoplasmático rugoso(RER). Adoita ter forma esférica, aínda que se poden atopar de diversas formas, como os neutrófilos (imaxe superior). Polo xeral atópase no centro da célula, aínda que tamén é frecuente que esté desprazado, sobre todo nas células vexetais nas que se atopa desprazado pola existencia dunha inmensa vacuola. Mide unhas 5 μm. O Núcleo

ADN (ácido desoxirribonucleico) É un ácido nucleico (molécula xigante formada pola unión de moléculas máis sinxelas que reciben o nome de nucleótidos. Un nucleótido está formado por: un ácido fosfórico+ azúcar+ unha base nitroxenada O ADN está constituído por dúas longas cadeas (cada unha formada por miles de nucleótidos) enroladas nunha dupla hélice. Aquí está toda a información necesaria para constituir as proteínas da célula. Xene: Fragmento de ADN que ten información para a síntese dunha proteína. O Núcleo

Cromatina: fibra de ADN unida a unhas proteínas chamadas histonas O Núcleo

cromatina

Cromosomas Na división celular, a cromatina condénsase e forma os cromosomas, estruturas en forma de bastonciños, de brazos grosos e curtos. Temos 2n cromosomas, sendo n=23. Cada un de nós temos 46 cromosomas, 23 proceden do noso pai e 23 proceden da nosa nai. Somos organismos diploides. cromatina

Parede celular Cloroplastos Non oteñen centríolos Vacuolas “xigantes” A célula eucariota vexetal

cloroplastos

COÑECEMENTO E USO DO MICROSCOPIO O microscopio é un aparello óptico de observación de corpos transparentes, constituido esencialmente por un obxectivo e un ocular. Para obter o aumento total dunha observación microscópica multiplícase o aumento do obxectivo polo do ocular. AUMENTO OBXECTIVO ( ) X AUMENTO OCULAR ( ) = AUMENTO TOTAL

Para realizar as observacións microscópicas hai que ter en conta as seguintes indicacións: Colocar a preparación microscópica sobre a platina, suxeitándoa coas pinzas. Procurar que esté totalmente limpa e que non manche a platina. Colocar o obxectivo de menor aumento. Ollando por fora acércase o obxectivo (movendo o mando de enfoque) ata colocalo a un centímetro de distancia da preparación. Mirando polo ocular, móvese o enfoque moi despacio ata obter unha boa visión. Para obter maiores aumentos xírase o revólver hacia a dereita ata colocar o obxectivo que lle segue. Deberase correxir o enfoque. COÑECEMENTO E USO DO MICROSCOPIO

Observación epiderme de cebola Protocolo Arrinca a epiderme da cara interna (zona cóncava) dunha folla do bulbo dunha cebola utilizando a agulla enmangada e as pinzas. Procura que a fina tea epidérmica non se enrole e vixía de non virar a súa posición, de xeito que a cara superior mire sempre cara arriba. Coloca a porción de epiderme sobre un portaobxectos. Cóbrea cunhas gotas do colorante azul de metileno. Agarda 5 minutos. Utilizando o frasco contagotas de auga, lava a preparación (atendendo que non escorra a teíña nin enrole sobre sí mesma) ate que non solte colorante; axúdate das pinzas e da agulla. Observa a preparación ao microscopio, primeiro o de menor aumento para centrar a preparación e logo a un aumento maior. Resultados Sobre os campos visuais ao pé, debuxa o que observes a dous aumentos diferentes. Ponlle nome ás estruturas máis destacadas.   Aumento: ocular x obxectivo= ..……………

A división celular

TECIDOS TECIDO EPITELIAL TECIDO CONXUNTIVO TECIDO CARTILAXINOSO TECIDO ÓSEO TECIDO MUSCULAR TECIDO NERVIOSO

TECIDOS TECIDO EPITELIAL TECIDO CONXUNTIVO TECIDO CARTILAXINOSO TECIDO ÓSEO TECIDO MUSCULAR TECIDO NERVIOSO MATRIZ INTERCELULAR: SUBSTANCIA FLUIDA RICA EN FIBRAS PROTEICAS TIPO DE CÉLULAS: FIBROBLASTOS DE REVESTIMENTO (SIMPLES OU ESTRATIFICADOS) GLANDULARES MATRIZ INTERCELULAR: SÓLIDA CON FIBRAS DE COLÁXENO TIPO DE CÉLULAS: CONDROCITOS TIPO DE CÉLULAS: FIBRAS MUSCULARES TIPOS: ESTRIADO ESQUELÉTICO (contracción voluntaria) ESTRIADO CARDÍACO ..NO CORAZÓN (contracción involuntaria) LISO ….. NAS VÍSCERAS (contracción involuntaria) MATRIZ INTERCELULAR: SÓLIDA E DURA (SALES DE CALCIO) TIPO DE CÉLULAS: OSTEOCITOS ESTRUTURA BÁSICA DUN ÓSO TIPOS : TECIDO ÓSEO COMPACTO (osteonas). T. ÓSEO ESPONXOSO TIPO DE CÉLULAS: NEURONAS E CÉLULAS DA NEUROGLÍA

Tecido epitelial REVESTIMENTO

Tecido epitelial REVESTIMENTO simple voltar

Tecido epitelial REVESTIMENTO estratificado voltar

Tecido epitelial GLANDULAR voltar

Tecido conxuntivo voltar

TECIDO CARTILAXINOSO voltar

TECIDO ÓSEO voltar TECIDO HEMATOPOIÉTICO

TECIDO ÓSEO compacto VOLTAR T.ÓSEO COMPACTO osteonas

TECIDO MUSCULAR voltar Estriado Liso esquelético cardíaco

TECIDO NERVIOSO

TECIDO NERVIOSO voltar

TECIDO NERVIOSO Células neuroglía