Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Φώτης Περλικός 12η Πνευμονολογική Κλινική Π.Γ.Ν.Ν.Θ.Α. Σωτηρία

Μόλυνση: 1.900.000.000 Ενεργός Νόσος: 14.600.000 Θετικά Πτύελα: 6.100.000 Νέες Περιπτώσεις: 8.900.000 Πολυανθεκτική (σε νέες περιπτώσεις) 243.000 ή 2,7% Πολυανθεκτική (σε περιπτώσεις που έλαβαν στο παρελθόν θεραπεία : 983.000) 181.400 ή 18,5% Θάνατοι: 1.700.000 Θάνατοι ασθενών από TB και ΗIV συγχρόνως: 248.000 Επιδημιολογικά Δεδομένα Φυματίωσης Ανθεκτική – Πολυανθεκτική Φυματίωση, Κ.Κωνσταντίνου, Μεταπτυχιακά Μαθήματα Πνευμονολογίας, Σωτηρία, Μάρτιος 2007

Κατανομή Νέων Περιπτώσεων Παγκοσμίως Global tuberculosis control: epidemiology, strategy, financing. WHO report 2009.

Κατανομή Ποσοστών Νέων Περιπτώσεων Πολυανθεκτικής Φυματίωσης χωρίς Προηγούμενη Θεραπεία Multidrug and extensively drug-resistant TB (M/XDR-TB): 2010 global report on surveillance and response. WHO

Κατανομή Ποσοστών Περιπτώσεων Πολυανθεκτικής Φυματίωσης που έλαβαν Προηγούμενη Θεραπεία Multidrug and extensively drug-resistant TB (M/XDR-TB): 2010 global report on surveillance and response. WHO

Δυσβάστακτο κόστος θεραπείας Multidrug and extensively drug-resistant TB (M/XDR-TB): 2010 global report on surveillance and response. WHO

XDR-TB Multidrug and extensively drug-resistant TB (M/XDR-TB): 2010 global report on surveillance and response. WHO

Δυσκολία έγκαιρης διάγνωσης Μεγάλο ποσοστό μόλυνσης Μεγάλες μετακινήσεις πληθυσμών Ελάχιστες θεραπευτικές επιλογές Δυσκολίες στη συμμόρφωση Μείωση της συνολικής επίπτωσης -> έλλειψη εμπειρίας Άνοδος ανθεκτικότητας – πολυανθεκτικότητας Δεν υπάρχουν περιθώρια για ιατρικά λάθη Προβλήματα στην Θεραπεία της Φυματίωσης

Ανθεκτική – Πολυανθεκτική Φυματίωση, Κ.Κωνσταντίνου, Μεταπτυχιακά Μαθήματα Πνευμονολογίας, Σωτηρία, Απρίλιος 2007

Αίτια Εμφάνισης Ανθεκτικότητας Guidelines for the programmatic management of drug-resistant tuberculosis: Emergency update 2008, WHO

Ανθεκτική – Πολυανθεκτική Φυματίωση, Κ.Κωνσταντίνου, Μεταπτυχιακά Μαθήματα Πνευμονολογίας, Σωτηρία, Απρίλιος 2007

Σε έλεγχο της συνταγογραφίας 35 ασθενών με πολυανθεκτική φυματίωσης βρέθηκαν λάθη σε 28 ασθενείς με μέσο όρο 3.93 λάθη ανά ασθενή ΗΠΑ 1992 Pitfalls in the care of patients with tuberculosis, Mahmoudi A , Iseman MD, J Am Med Ass 1993, 270, 65-68

Λάθη στην αρχική αγωγή: Ακατάλληλος συνδυασμός φαρμάκων 46.1% Ανεπαρκείς δοσολογίες 67,9% Λανθασμένα χρονοδιαγράμματα 66,7% Αχρείαστα φάρμακα (μη αντιφυματικά) 78,2% Ανεπαρκής πληροφόρηση του ασθενή 74,3% Λάθη κατά τη συνταγογράφηση επαναθεραπείας: Αμφίβολη ένδειξη 82,2% Ακατάλληλη επιλογή 84,7% Ανεπαρκής αριθμός 74,2% Ακατάλληλη δοσολογία 82,2% Ανεπαρκής διάρκεια 79,7% Ανεπαρκής επίβλεψη 79,7% Ινδία 1997 Anti-tuberculosis treatment failure in clinical practice, S.K.Jindal, Ind.J. Tub. 1997, 44, 121

Οι Κατευθυντήριες Οδηγίες του WHO και της IUATLD απευθύνονται σε πάμπτωχες χώρες Αφρικής/Ασίας Η Ελλάδα, για λόγους οικονομικούς και εθνολογικούς, οφείλει θεωρεί πρότυπο οδηγιών τις οδηγίες της ATS Πρέπει να χορηγούνται πάντα τα 4 γνωστά πρωτεύοντα αντιφυματικά σε κάθε νέα περίπτωση φυματίωσης Όχι στρεπτομυκίνη αντί για εθαμβουτόλη Διακοπή της πυραζιναμίδης μετά τον δεύτερο μήνα, αλλά όχι και της εθαμβουτόλης πριν τα αποτελέσματα της ευαισθησίας Πιθανότητα αντοχής στην Ισονιαζίδη στην Ελλάδα: 10% Σε επιμένουσα συμπτωματολογία και βραδύ ρυθμό αρνητικοποίησης των πτυέλων, παρατείνουμε το αρχικό σχήμα κατά ένα μήνα Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Πρώτο Σφάλμα: Μη χορήγηση του 4πλού σχήματος HRZE

Ανθεκτική – Πολυανθεκτική Φυματίωση, Κ.Κωνσταντίνου, Μεταπτυχιακά Μαθήματα Πνευμονολογίας, Σωτηρία, Απρίλιος 2007

Ανθεκτική – Πολυανθεκτική Φυματίωση, Κ.Κωνσταντίνου, Μεταπτυχιακά Μαθήματα Πνευμονολογίας, Σωτηρία, Απρίλιος 2007

A Global Perspective on Tuberculosis, Ν.Πουλάκης, Μεταπτυχιακά Μαθήματα Πνευμονολογίας, Σωτηρία, Μάρτιος 2007

Η Β6 ανταγωνίζεται mg προς mg την ισονιαζίδη Χορήγηση πέραν των 15mg ημερησίως αχρηστεύει χωρίς όφελος την ισονιαζίδη Χορήγηση μόνο σε: - Διαβητικούς - Αλκοολικούς - Δυσθεπτικούς - Εγκυμονούσες - Θηλάζουσες - Τεχνητό νεφρό - HIV - Ψύχωση Η πολυνευρίτιδα εμφανίζεται μόνο στο 10% των >50 ετών και θεραπεύεται εύκολα όταν προκύψει Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Δεύτερο Σφάλμα: Αυξημένη χορήγηση Β6

Σπανίως μόνο η φυματίωση είναι επείγουσα νόσος Πρωταρχικό μέλημα δεν είναι η έναρξη της θεραπείας αλλά η εξασφάλιση πολλαπλών αξιόπιστων δειγμάτων Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Τρίτο Σφάλμα: Χορήγηση θεραπείας χωρίς βακτηριολογική επιβεβαίωση -ταυτοποίηση και έλεγχο ευαισθησίας

Έναρξη αντιφυματικής θεραπείας δεν πρέπει να καθυστερεί : 1) σε απειλητικές για τη ζωή καταστάσεις όπως - μηνιγγίτιδα, ιδιαίτερα επί λεμφοκυττάρωσης στο ΕΝΥ - κεγχροειδή φυματίωση - αναπνευστική ανεπάρκεια - μεγάλη αιμόπτυση, χωρίς άλλη προφανή αιτία - αυτόματο πνευμοθώρακα ιδιαίτερα με παρουσία βρογχοϋπεζωκοτικού συριγγίου 2) όταν τα κλινικοακτινολογικά ευρήματα είναι πολύ ύποπτα για φυματίωση ενώ ο μέχρι στιγμής βακτηριολογικός έλεγχος είναι αρνητικός Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Διαγνωστικά λάθη στη φυματίωση, Α.Παπαβασιλείου, Α.Τσαρουχά, Η.Μανιαδάκης, Ιατρικά Χρονικά Βορειοδυτικής Ελλάδας 2010, 6(1), 17-23 Τρίτο Σφάλμα: Χορήγηση θεραπείας χωρίς βακτηριολογική επιβεβαίωση -ταυτοποίηση και έλεγχο ευαισθησίας

Ποτέ δεν προστίθεται ένα μόνο φάρμακο σε προϋπάρχον σχήμα, διάρκειας πάνω από ένα μήνα, αμφισβητούμενης αποτελεσματικότητας Χάνεται άλλο ένα φάρμακο Τουλάχιστον τρία καινούργια φάρμακα που δεν έχει πάρει στο παρελθόν ο ασθενής και πιθανολογείται ευαισθησία Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Τέταρτο Σφάλμα: Προσθήκη ενός μόνου φαρμάκου σε ένα σχήμα που δεν αποδίδει

Νέα περίπτωση: κάθε ασθενής που δεν πήρε ποτέ στο παρελθόν αντιφυματικά φάρμακα ή πήρε για λιγότερο από 20-30 μέρες Υποτροπή: κάθε ασθενής με φυματίωση, που θεωρήθηκε από τον θεράποντα ιατρό του θεραπευθείς στο παρελθόν μετά από πλήρες θεραπευτικό σχήμα Θεραπεία μετά από διακοπή: κάθε ασθενής που διέκοψε τη θεραπεία του για δύο μήνες ή περισσότερο (αυτοβούλως ή λόγω παρενεργειών) και πρόκειται να επαναρχίσει θεραπεία Θεραπευτική αποτυχία: κάθε ασθενής που ενώ λαμβάνει αντιφυματική θεραπεία, παραμένει βακτηριολογικά θετικός (ή θετικοποιείται) 4 μήνες μετά την έναρξη της θεραπείας Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Πέμπτο Σφάλμα: Λανθασμένη ή καθόλου κατηγοριοποίηση

Νέα περίπτωση: 4 πρωτεύοντα φάρμακα Υποτροπή - Θεραπεία μετά από διακοπή - Θεραπευτική αποτυχία: - Παραπομπή σε Φυματιολόγο (ή το λιγότερο συνεννόηση) - Αν δεν κινδυνεύει η ζωή: χορήγηση του ίδιου σχήματος πέραν του μηνός και συλλογή πολλών δειγμάτων για καλλιέργειες - Αν κινδυνεύει η ζωή: τουλάχιστον 3 νέα φάρμακα που δεν έχει λάβει προηγουμένως και όσα έχει λάβει αλλά υπάρχει πιθανότητα να μην έχουν αχρηστευθεί. Χορηγούνται πλέον των 5 αντιφυματικών Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Πέμπτο Σφάλμα: Λανθασμένη ή καθόλου κατηγοριοποίηση

Στενή επαφή θεράποντα ιατρού και επισκέπτη υγείας με τον ασθενή Επαρκής ενημέρωση Εξοικείωση του ασθενή με τα χάπια και την χορήγησή τους Όλα τα χάπια πρέπει να λαμβάνονται μαζί στη σωστή δοσολογία ΜΟΝΟ το πρωί Όχι διαιρούμενες δόσεις Η INH και η RIF πρέπει να λαμβάνονται μία ώρα πριν ή δύο ώρες μετά το πρωινό ή την λήψη αντιόξινων Η απορρόφηση EMB και PZA δεν επηρεάζεται από τις τροφές Κάθε κουτί να αναγράφει πόσα χάπια πρέπει να πάρει Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Έκτο Σφάλμα: Κακή συνεργασία με τον ασθενή

Η δοσολογία πρέπει να αναπροσαρμόζεται όσο ο ασθενής κερδίζει βάρος Συχνά χορηγούνται τεράστιες δόσεις σε ασθενείς 40-50kgr ενώ συχνά υποδοσολογούνται η πυραζιναμίδη και εθαμβουτόλη σε βαρείς ασθενείς Πρέπει να τονίζεται ότι η θεραπεία θα κρατήσει το λιγότερο 6 μήνες Στην αρχική συνταγή πρέπει δίνονται φάρμακα μόνο για 15 μέρες, ώστε αν κάνει λάθος ο ασθενής να υπάρχει περιθώριο διόρθωσης χωρίς αχρήστευση των πρωτευόντων αντιφυματικών Αν περισσεύουν φάρμακα, κάτι γίνεται λάθος Ο ασθενής πρέπει να ενθαρρύνεται να τηλεφωνεί στον ιατρό για απορίες ή για αναφορά τυχών παρενεργειών Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Έκτο Σφάλμα: Κακή συνεργασία με τον ασθενή

Κύριες παρενέργειες: Αλλεργίες Κνησμός χωρίς εξάνθημα: όχι διακοπή θεραπείας, προσθήκη αντισταμινικού και αναμονή Αντιδράσεις υπερευαισθησίας, εξάνθημα, κνίδωση, οίδημα προσώπου, δύσπνοια: διακοπή αγωγής και αντισταμινικά για λίγες μέρες Κατόπιν χορηγείται ριφαμπικίνη και κάθε νέο φάρμακο προστίθεται εντός τριημέρου στα προηγούμενα Ποτέ δεν δοκιμάζουμε μόνο ένα φάρμακο τη φορά Ποτέ δεν παρατείνουμε τις υποθεραπευτικές δόσεις πάνω από διήμερο Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης - Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Έβδομο Σφάλμα: Λανθασμένη αντιμετώπιση παρενεργειών - Προτεινόμενοι χειρισμοί στη θεραπεία της ενεργού φυματίωσης και της λανθάνουσας λοίμωξης από M. Tuberculosis Αντιφυματικό Τμήμα Π.Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «ΣΩΤΗΡΙΑ», Ιούνιος 2009

Χειρισμός για την εύρεση υπερευαισθησίας Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Προτεινόμενοι χειρισμοί στη θεραπεία της ενεργού φυματίωσης και της λανθάνουσας λοίμωξης από M. Tuberculosis Αντιφυματικό Τμήμα Π.Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «ΣΩΤΗΡΙΑ», Ιούνιος 2009 Έβδομο Σφάλμα: Λανθασμένη αντιμετώπιση παρενεργειών

Ηπατίτιδα: - Αρχικά: κόπωση, ανορεξία, ναυτία, μετεωρισμός - Αργότερα: έμετοι, κοιλιακά άλγη, ίκτερος, διαρροϊκές κενώσεις - Άνοδος ενζύμων: τακτικότερος έλεγχος - Διακοπή θεραπείας: - Όταν ALT, AST > 3 x Φ.Τ. με συμπτώματα - Όταν ALT, AST > 5 x Φ.Τ. χωρίς συμπτώματα - Όταν αυξάνεται η χολερυθρίνη Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Προτεινόμενοι χειρισμοί στη θεραπεία της ενεργού φυματίωσης και της λανθάνουσας λοίμωξης από M. Tuberculosis Αντιφυματικό Τμήμα Π.Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «ΣΩΤΗΡΙΑ», Ιούνιος 2009 Έβδομο Σφάλμα: Λανθασμένη αντιμετώπιση παρενεργειών

Αιματολογικές διαταραχές: Συνήθως προκαλούνται από την ριφαμπικίνη ή τη ριφαμπουτίνη και εκδηλώνονται με θρομβοκυτταροπενία και λευκοπενία Μυοσκελετικές παρενέργειες: Αρθραλγίες. Κατά κύριο λόγο ευθύνονται η πυραζιναμίδη, ισονιαζίδη και η ριφαμπουτίνη Οφθαλμικές παρενέργειες: Μείωση της οπτικής οξύτητας – δυσχρωματοψία είναι υπεύθυνη η εθαμβουτόλη. Ραγοειδίτιδα είναι υπεύθυνη η ριφαμπουτίνη Περιφερική νευρίτιδα: είναι υπεύθυνη η ισονιαζίδη κυρίως σε ηλικιωμένους, διαβητικούς, αλκοολικούς και ανοσοκατασταλμένους Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Προτεινόμενοι χειρισμοί στη θεραπεία της ενεργού φυματίωσης και της λανθάνουσας λοίμωξης από M. Tuberculosis Αντιφυματικό Τμήμα Π.Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «ΣΩΤΗΡΙΑ», Ιούνιος 2009 Έβδομο Σφάλμα: Λανθασμένη αντιμετώπιση παρενεργειών

Αν η άμεση χρώση πτυέλων είναι θετική ή υπάρχουν εκτεταμένες βλάβες ή σπήλαια πρέπει να γίνεται εισαγωγή και να απομονώνεται, μέχρι 3 διαδοχικές εξετάσεις άμεσης χρώσης να έρθουν αρνητικές, και τότε μπορεί να λάβει εξιτήριο Έτσι δεν διασπείρεται η νόσος και λαμβάνει θεραπεία DOT κατά το αρχικό κρίσιμο διάστημα της θεραπείας του Μέτρα προστασίας: - Απομόνωση σε δωμάτιο με: - Αρνητική πίεση - Φίλτρα HEPA - Φυσική αλλαγή αέρα 12 φορές/h - Πηγές υπεριώδους ακτινοβολίας - Χρήση μασκών: - απλή χειρουργική από τον ασθενή - μάσκα 3M-1863 για το προσωπικό Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Όγδοο Σφάλμα: Μη απομόνωση ασθενών – Πρόωρη έξοδος

Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Όγδοο Σφάλμα: Μη απομόνωση ασθενών – Πρόωρη έξοδος

Σε ασθενείς με εκτεταμένες βλάβες ή σπηλαιώδη φυματίωση ή θετικά πτύελα στο τέλος του διμήνου της τετραπλής αγωγής: 9μηνη και όχι 6μηνη αγωγή Αν δεν υπάρχει ακτινολογική σταθερότητα 2-3 μηνών, αλλά εξακολουθεί να βελτιώνεται: παράταση και πέραν του 9μήνου Σε περίπτωση παράλειψης δόσεων πρέπει να συμπληρώνονται οι 182 δόσεις (και ειδικά οι 60 της εντατικής αγωγής) Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Ένατο Σφάλμα: Ατελής διάρκεια θεραπείας

Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Treatment of Tuberculosis , American Thoracic Society/Centers for Disease Control and Prevention/Infectious Diseases Society of America, 2003 Ένατο Σφάλμα: Ατελής διάρκεια θεραπείας

Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Treatment of Tuberculosis , American Thoracic Society/Centers for Disease Control and Prevention/Infectious Diseases Society of America, 2003 Ένατο Σφάλμα: Ατελής διάρκεια θεραπείας

Πνευμονική φυματίωση με θετικά επιχρίσματα πτυέλων Αποτυχία θεραπείας Ανθεκτική φυματίωση Υποτροπή Ταυτόχρονη λοίμωξη με ιό επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας (ΗIV) Προηγούμενη θεραπεία είτε ενεργού είτε λανθάνουσας φυματίωσης Χρήση ναρκωτικών ουσιών (ενεργός ή στο παρελθόν) Ψυχιατρική νόσος Διαταραχές μνήμης Προηγούμενη κακή συμμόρφωση με τη θεραπεία Παιδιά και έφηβοι Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Δέκατο Σφάλμα: Μη εφαρμογή DOT Treatment of Tuberculosis , American Thoracic Society/Centers for Disease Control and Prevention/Infectious Diseases Society of America, 2003

Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Δέκατο Σφάλμα: Μη εφαρμογή DOT The impact of physician training and experience on the survival of patients with active tuberculosis, K.Khan, A.Campbell, T.Wallington, M.Gardam, CMAJ 2006, 175, 749-753

Αντιμετωπίζονται χειρουργικά μόνο οι επιπλοκές και οι μακρινές απώτερες συνέπειες της νόσου Πρέπει να προηγείται χορήγηση τουλάχιστον για 3 μήνες κατάλληλης αντιφυματικής αγωγής Επιπλοκές χειρουργημένων φυματικών: - 20-25% - Διασπορά της νόσου - Ρήξη φλεγμαινόντων κολοβωμάτων με δημιουργία βρογχοϋπεζοκωτικών συριγγίων Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Ενδέκατο Σφάλμα: Χειρουργικές επεμβάσεις πριν την έναρξη αντιφυματικής αγωγής Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008

Όχι χορήγηση δευτερευόντων αντιφυματικών από άπειρους ιατρούς -> XDR-TB Ασθενείς με AIDS Ασθενείς με HBV ή HCV Συνύπαρξη νεφρικής ανεπάρκειας Πολυανθεκτική φυματίωση Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Συνήθη σφάλματα κατά την θεραπεία της φυματίωσης, Α.Παπαβασιλείου, Β.Σγούτζος, Σ.Σιμοπούλου, Β.Ταμβάκης, Παρενέργειες Φαρμάκων στον Πνεύμονα – Ιατρικά λάθη κατά την άσκηση της Κλινικής Πνευμονολογίας, Εκδόσεις Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, 2008 Δωδέκατο Σφάλμα: Ελλιπής συνεργασία με έμπειρους στη φυματίωση

Συνήθη Λάθη στην Θεραπεία της Φυματίωσης Δωδέκατο Σφάλμα: Ελλιπής συνεργασία με έμπειρους στη φυματίωση The impact of physician training and experience on the survival of patients with active tuberculosis, K.Khan, A.Campbell, T.Wallington, M.Gardam, CMAJ 2006, 175, 749-753

Ευχαριστώ πολύ για την προσοχή σας