De familie Stoffels uit Bredevoort Verslag van het onderzoek naar de locatie van het geboortehuis van Hendrickje Stoffels Yvette Hoitink Enschede, 16 oktober 2010

Hendrickje Stoffels Dienstmeid, minnares, model, zakenpartner van Rembrandt van Rijn Moeder van zijn dochter Cornelia (1654) Voor het eerst vermeld bij Rembrandt in 1649, toen 23 jaar Zwager Jan Kerstens Pleckenpoel suggereert herkomst uit Bredevoort

Bredevoort in de Middeleeuwen Strategische ligging tussen de moerassen Oudste vermelding 1188 Kasteel met borgmannen Rond 1550: Vesting versterkt door Maarten van Rossum

Bredevoort rond 1600 1597 – Veroverd door Maurits 1606 – Kortstondig ingenomen door Verdugo, daarna weer door Frederik van Nassau 1612 – Heerlijkheid definitief in handen van de Oranjes: garnizoensstad 1614-1618 – Uitbreiding vesting.

De familie Stoffels Vader Stoffel Stoffels: sergeant in het garnizoen Bredevoort. Moeder Mechtelt Lamberts, ook Mechtelt Berndts genaamd. Waarschijnlijk in Bredevoort gevestigd kort na 1612, in elk geval voor 1617. Tenminste vier kinderen, waarvan Hendrickje de jongste was.

Onderzoek Oud-Rechterlijk Archief Bredevoort in het Gelders Archief te Arnhem: Verkoopaktes, boedelscheidingen, testamenten, etc. Geen index, alles doorlezen. Archief in Aalten: Belastingregisters, verordeningen. Reconstructie door belendingen en herkenbare punten.

24 september 1617 Oudste vermelding van Stoffel Stoffels. Christoffell Stoffels en zijn vrouw Mechteldt Berndts lenen 50 gulden uit aan Johan thoe Linthom en zijn vrouw Enneken.

24 september 1617

Eerste vermelding huis 1619 – Een stadsbrand verwoest een groot deel van de stad. 1620 – Overzicht van rotten en emmers. Gerrit Kuiper Jan van Basten Hermen te Bockel Rotmr. Hans Corts Peter van Bilstein Stoffel Stoffelzen Sergt Herman ten Krabbenborch Jan Stemers Hertlieff Moselage Schultinne

8 juni 1625 Adolph van Merfelt verkoopt aan Christoffel Stoffelsen, sergeant van kapitein Clinger en zijn vrouw Mechteldt, een plaats en hof in Bredevoort die kopers betimmerd en in gebruik hebben.

8 juni 1625

8 juni 1625 Ligging: voor aan en langs Merfelts plaats en straat achter aan Merfelts hof, tot tegen de hoek van Hertliefs schuur met een einde aan Merfelts huis met het andere einde aan Herman Crabbenborchs en Johan Stemers grond Met het gebruik van de weg naar het kerkhof.

17 oktober 1627 Adolph van Merfelt verkoopt zijn huis en hof aan Henrick Mentinck en zijn vrouw Deele Nijhof. Belendingen: o.a. een zijde aan Stoffell Stoffelsen huis en grond De buren, waaronder Christoffel Stoffelssen, mogen de steenstraat en de straat tegen het kerkhof gebruiken.

Lijst van haardsteden 1635 – belasting op haardsteden Willem Hertlieff 3 + 1 bakoven en een eest Jan Stemers 3 Harman Krabbenborch 2 waarvan 1 nooit gebruikt. Sergeant Stoffel Stoffelssen 2 Griete Klocken 3

Dood van Stoffel Stoffels Stoffel Stoffels overleden rond 1646. Weduwe hertrouwt januari 1647. 12 juli 1646: explosie buskruittoren kasteel. 40 doden, waaronder de drost en omwonenden. Niet alle namen bekend, mogelijk ook Stoffel Stoffels.

13 december 1653 Verkoop ouderlijk huis Hendrickje Stoffels Enige akte waar Hendrickje met ouders en broers en zus wordt genoemd!

13 december 1653

13 december 1653 Verkopers: erfgenamen van wijlen Mechtelt Lammerts wed. sergeant Stoffer Stoffelsen: Herman Stoffels X Hilleken ten Borninckhave Jan Carstkens Pleckenpoel X Martina Stoffels Zij tevens voor Henderssken Stoffels, hun zuster en zwagerinne (schoonzus) Maria Janssen, weduwe van Berndt Stoffels en hun kinderen Grietken en Johan Stoffels

13 december 1653 Kopers: Margaretha Schmidts, weduwe van zal. Herman Nachtegall Ligging: tussen kopers (wed. Nachtegall), Johan Corts en zal. Jan van Basten huizen Relatie Hendrickje Stoffels met Jan Kerstens Pleckenpoel reeds bekend

2 november 1660 De armen van Bredevoort verkopen het huis dat hen door burgemeester Henrick Mentinck is nagelaten aan Herman Mentinck X Christina Meijsters (zijn zoon). Belendingen o.a. het huis en grond van zal. Christoffel Stoffels.

Aanpak reconstructie Kaart indelen in clusters, benoemen met letters Vermeldingen van huizen in archiefstukken clusteren, benoemen met cijfers Clusters op de kaart matchen met clusters in documenten

Clusters op de kaart Cluster A Belendingen Stadswal Aalterpoort Straat tegenover cluster B, C en kasteel, uitlopend in het Zand Huizen 1832: 13 huizen Allemaal voor straat, achter stadswal 1 huis grenst aan Aalterpoort, voor straat, achter stadswal

Clusters op de kaart Cluster B Belendingen Straat tegenover cluster A Zand/Kasteel Markt/Straat tegenover cluster E Straatje tussen cluster B en C Huizen 1832: 11 (kunnen huizen gesloopt zijn voor pastorie) 4 hoekhuizen

Clusters in documenten Cluster 29 Huizen 1 hoekhuis 1 ‘sandwichhuis’ 2 huizen aan het Zand waarvan 1 op de hoek Belendingen Zand Straat (hoek Zand) 2 x Gemene weg (waarvan mogelijk 1 gelijk aan Straat) Kandidaten B, E, F, I

Stoffel Stoffels Crabben- borch Ste- mers Merfelt / Mentinck Hertlief Mose- lage Mose- lage / Wisse- linck Evers Hertlief schuur Stenne- kens Situatieschets Bil- stein Dijen- berch Te Bockel Klock Van Basten Moselage / Corts Kerk

Locatie Ouderlijk huis Hendrickje Stoffels

Locatie Aan de Muizenstraat (zijstraat van de Markt tegenover de kerk) Vlakbij informatiepunt Bredevoort Boekenstad

Vragen? Meer info: Bronnen via www.heerlijkheidbredevoort.nl Geschiedenis via www.bredevoort.org Kaarten via www.geldersarchief.nl