Kurallar:Ekonomik Sistem

İnşaat Bilişimi ve Şantiye’de Bilişim Uygulamaları Ümit Işıkdağ

Sunum içeriği Veri/Bilgi/Sistem Sektörel Bilişim ve İnşaat Bilişimi Ş@ntiye Önümüzdeki yol Arttırılmış Gerçeklik

From Data to Knowledge

Veri(Data) Veri : Herhangi bir işleme tabi tutulmamış sayısal ve sözel ifadelere , yine işlenmemiş gözlem sonuçlarına veri adı verilir. 1-Rastgele sıralanmayan sayı ve kelime dizileri değerler 2-Gözlem ve araştırma sonucunda elde edilen değerler 3-Belirli bir olaya ait düzenli tutulmuş kayıtlar. Örnek:Bir kuruluşta çalışanların listesi(Soyadı’na göre sıralı)

Bilgi(Information) Bilgi=İşlenmiş veri Bir amaç doğrultusunda işlenerek /yorumlanarak ve 2.kişiler(ihtiyacı olan kişiler) tarafından anlaşılabilecek hale getirilmiş veri. Bilgi ihtiyacı olan kişiye bağımlı bir değişken olarak düşünülebilir.Bir kişi için bilgi olarak adlandırılabilecek düzenli sayı ve kelimeler bütünü bir başka kişi için veri olabilir. Örnek:Bir kuruluşta çalışanların listesi(İşe başlama yılına göre sıralı)

İlim/Malumat (Knowledge) Bilgiden sentezlenen bilgi Bilginin aklımızda bıraktığı iz Bilginin kişi için anlamlı kısmı Örnek:Kuruluşta 1990 yılından sonra çalışmaya başlayanlar

Sistem Bütünü oluşturan ilişkli/etkileşimli/bağlantılı varlıklar topluluğu Bütünü oluşturan İlişkili / Etkileşimli/Bağlantılı Varlıklar Topluluğu Ludwig von Bertalanffy (Sistem Teorisi)

Varlıklar topluluğu Aristotle Fenomenler –öz- ün gerçekleşimleridir Varlık form kazanmış maddedir (Fiziksel gerçek varlık) Türetilmiş varlıklar (Düşünce,Duygu,Kurallar,İlişkiler) I think therefore I am (Descartes) http://en.wikipedia.org/wiki/Existence İlk gözsüz heykel İlk rock gitaristi

Sistem ve Bütünlük(Bağlar) N1 N2 N1 N2 Fiziksel Kuvvetler İletişim N1 N2 Sosyal Bağlar N1 N2 Fiziksel Bağlar N1 N2 N3 Bütün nasıl oluşturulur. Dolaylı Bağlar N1 N2 Kurallar

Sistem Açık Sistemler (Dış ortam ile etkileşimli) Kapalı Sistemler (Dış ortam a çıktı vermeyen)

Sistem(Açık) http://www.tcw.utwente.nl/theorieenoverzicht/Theory%20clusters/Communication%20Processes/System_Theory.doc/

Sistem(Açık) Flood’un sistem modeli (Flood R. ve Johnson M., 1991), http://www.ies.luth.se/%7Ebail/iea324/GST(All-2)/sld003htm http://www.ozyazilim.com/ozgur/marmara/orgut/sistem.htm

İnternet Sistem (Tartışma) İnternet bir sistem midir ? İnternet ne sistemidir ? --Bilgi , İletişim, Bilgi ve İletişim İnternet nasıl bir sistemdir ? --Açık/kapalı Hangi tür bağlar mevcuttur ? -İletişim, Kurallar, Etkileşim, Sosyal

Bilgi Sistemi(Information System) 1. Veri’yi bilgiye dönüştüren ilişkili/etkileşimli varlıklar(nesneler) bütünü. 2. İnsan,veri ve veri işleme süreçlerini barındıran sistem.

Bilgi Sistemi(1) N1 N2 İletişim N1 N2 N3 Açık Sistem’dir Bir amaç doğrultusunda oluşturulur Düzensizlik arttığında durma yönünde eğilimlidir Kontrol edilebilir düzensizlik oluşmasına çalışılır. Entropi:http://www.biltek.tubitak.gov.tr/merak_ettikleriniz/index.php?kategori_id=4&soru_id=2891

Bilgi Sistemi Bileşenleri(2) İnsan Veri Bilgi Yazılım Donanım İş Süreci

Tanım 1: Bilişim=Enformatik(Informatics) Verinin bilgi/malumat’a dönüşme sürecine katkı veren kağıt tabanlı,mekanik,elektronik ve (bu sistemler üzerinde çalışan)yazılım sistemlerine bilgi sistemleri (information systems)denir. Bilgi Sistemlerinin kuruluşunu,yönetimini ve teknolojisini inceleyen bilim dalına diğer bir ifade ile bilgi sistemleri bilimine bilişim(informatics) denir. Bilişim=Teknoloji(B.S)

Tanım 2:Bilişim=Bilgi ve İletişim Sistem ve Teknolojileri Yönetimi (Information & Communication Technology) Bilgi ve iletişim sistemlerinin kuruluşunu yönetimini inceleyen ve anılan sistem teknolojileri konusunda çalışma yapan bilim dalı Bilişim= Teknoloji.(B.İ Sistemi)

Sektörel Bilişim ve İnşaat Bilişimi

Bilişim Sektörü Üretim Sektörleri Hizmet Sektörleri Bilişim Sektörü tüm üretim ve hizmet sektörlerine hizmet ve üretimde bulunan yatay bir sektördür.

Sektörel Bilişim Nedir ? Sektörün ürettiği/sağladığı ürün ve/veya hizmetlerin oluşumuna katkı veren tüm aşamalarda ve o sektörde hizmet veren/üretimde bulunan kurumların tüm kademelerinde kullanılan veri/bilgi saklama işleme ve iletişim sistemlerinin kurulması,işletilmesi ve idaresi ile ilgilenen bilim dalına sektörel bilişim denir.

İnşaat Bilişimi İnşaat sektöründeki kuruluşların tüm kademelerinde ve inşaat sürecinin tüm aşamalarında kullanılan veri/bilgi saklama işleme ve iletişim sistemlerinin kurulması,işletilmesi ve yönetimi ile ilgilenen bilim dalına İnşaat Bilişimi denir.

International Council for Building Research Studies and Documentation Uluslararası İnşaat Sektörü Araştırma ve Belgelendirme Konseyi İnşaat Bilişimi Çalışma Gurubu İnşaat Sektötünde yönelik bilişim AR-GE çalışmaları ve inşaat sürecinde kullanılan tüm bilişim sistemleri arasında standardizasyona entegrasyona yönelik aktivitelerini desteklemek amacı ile 1983 yılında kurulmuştur. Dünya’da İnşaat Bilişimi

İnşaat Bilişimi Çalıştay/Kongre/Toplantılar CIB W78 Kongresi (Her yıl)-1983 ECPPM eWork and eBusiness in AEC (Her 2 yılda 1 kez)-2002 ITC@EDU (Her 2 yılda 1 kez)-2002 Salford International Postgraduate Resarch Conferance(Her yıl)-2001 IAI Toplantıları(Her yıl) 'Innovation in Architecture, Engineering and Construction (Her 2 yılda 1 kez)-2001 CIVIL COMP Kongreleri (Her yıl) A|E|C Systems Kongresi(Her yıl) COFES(Her yıl) Build-IT Etkinliği (Her yıl) Construct-IT toplantıları(Her yıl)

TBD İnşaat Bilişimi Çalışma Grubu Çalışma grubumuz, ülkemiz inşaat sektöründe inşaat sürecinde proje ve süreç yönetimi perspektifinde- proje hazırlık safhasından yapı kullanım safhasına kadar-,kurumsal yönetim perspektifinde-inşaat sektöründeki ve sektörle birlikte çalışan tüm kurum ve kuruluşların her kademesinde- bilişim teknolojilerinin etkin kullanılmasına yönelik araştırmaları bir çatı altında toplamak amacı ile kurulmuştur.

Kapsam Haritası

Ş@NTİYE Bilgi Sistemleri 2003 -2007

Şantiye Bilgi Sistemi Şantiye işleyişine ve yönetimine destek olacak donanım,yazılım bütünü ve iletişim sistemleri olarak tanımlanabilir.

Görselleştirme Sistemleri İki boyutlu görselleştirme -BDT Araçları ,Grup Bilgi Sistemleri Üç boyutlu görselleştirme -BDT Araçları ve VRML ile görselleştirme

3 Boyutlu Görselleştirme

3 Boyutlu Görselleştirme

3 Boyutlu Görselleştirme

3 Boyutlu Görselleştirme

3 Boyutlu Görselleştirme-VRML- Web tabanlı ekskavatör simulsayonu

3 Boyutlu Görselleştirme-VRML- Çelik Yapı Görselleştirmesi Çelik Yapı Bilgi Modeli

4 Boyutlu Görselleştirme 3 Boyut+ Zaman

3 Boyutlu Panaromik Fotograflar IPIX(üretici firma ismi) olarak da bilinen teknoloji ile panaromik fotograflar ile mekanın etkin olarak görselleştirilmesi sağlanmaktadır. http://www.ecn.purdue.edu/Intsect/carmel_ints/146/146.htm http://www.sitesalive.com/il/public/tour/ipix/reefball.htm

Coğrafi Bilgi Sistemleri Şantiye’de araç takip amaçlı kullanım. **GPS cihazı donanımlı araç gereklidir VTYS CBS TCP/IP GPS TCP/IP İSTEMCİ 1 İSTEMCİ 2

Coğrafi Bilgi Sistemleri İnşaat Yeri Seçimi 2B(Tapu/Kadastro Değerlendirmesi,3B Fizibilite)

GPS Cihazları Araç takibi Kot tesbiti Konum Tesbiti

Mekansal Bilgi Barındıran ve İleten Araçlar GPS ve GPRS’li Kaynak Makinası

Web Kamerası:İş İlerleme Gözlemi Web Kamerası http://www.claycorp.com/slucam/index.php

Web Kamerası:İş İlerleme Gözlemi Web Kamerası http://www.claycorp.com/slucam/index.php

Web Kamerası:Şantiye Güvenliği Şantiyde 24 saat güvenlik sağlamak amacı ile de web kameraları kullanılmaktadır.

Zaman ve Kaynak Yönetim Yazılımları Etkin proje yönetimi için zaman ve kaynak yönetimi yazılımları diğer adıyla proje yönetimi yazılımları kullanılmaktadır.

Envanter/Stok Takibi Sistemleri Stok takip sistemleri ile şantiyede tekrar kullanılabilecek malzemeler ile muhtelif makine parçalarının konum ve adetleri belirlenir.

KKP (Modülleri) Zaman / Kaynak yönetimi modülü Stok Modülü

Groupware Sistemleri (Grup İşbirliği Sistemleri) Groupware işbirliği yapan kişi ve/veya gruplar arasında bilgi alışverişini sağlayan sistemlerin genel adıdır. Groupware sistemleri zaman yönetimi,belge yönetimi, belge paylaşımı ve iletişim konularında çözümler sunarlar. Groupware sistemleri üç önemli kurumsal amaca hizmet ederler. -İletişim(Communication) -İşbirliği(Collaboration) -Eşgüdüm(Co-ordination) 3-C

Groupware Sistemleri (Grup İşbirliği Sistemleri) Eşzamanlı Farklı Zamanlı Aynı Mekan Toplantı Destek Sistemleri İş Akışı Sistemleri Farklı Mekan Video Konferans E-posta,M. Panoları

Grup İşbirliği Sistemleri Bileşenleri -Elektronik Posta -Elektronik Takvim -Metin Konferans(Chat) -Video Konferans -Beyaz Tahta -Belge Yönetimi -Görev Paylaşımı işlevlerini yerine getirirler. En bilinen Groupware yazılımları Lotus Notes, Novell Groupwise,Microsoft Exchange İnternet ortamında groupware olanaklarını sunan bazı web siteleri mevcut olup www.eproject.com bu tip sitelere önemli bir örnektir.

Grup İşbirliği Sistemleri Fonksiyonları Fonksiyon E-posta Bilgi dağılımında kalite artışı Konferans Zaman Yönetimi Groupware Yönetimi/Karar Destek Uygulama E-posta,Elektronik Form İşleme Belge Yönetimi Sistemleri Video Konferans,Beyaz Tahta Uyg. Takvim ve grup aktivitelerinde zaman yönetimi Bütünleşik karar destek sistemleri

VoIP uygulamaları PC to PC PC to Phone Phone to PC

Özel Uygulamalar

Şev Stabilitesi Bilgi Sistemi Karayolu ve bina inşaat’ında varolan veya sonradan oluşacak şevlerin kayma riskini değerlendiren bilgi sistemi. Dr.Bülent Hatipoğlu(2003) http://www.ins.itu.edu.tr/bulent

Beton Santralleri (Karışım Hesapları) Beton santrallerinde imal edilecek karışımdaki su/çimento/agrega ve ek madde oranları çeşitli yazılımlar ile hesaplanabilmektedir.

Barkod ve RFID Uygulamaları Yapı elemanlarının RFID yongaları ile donatılarak şantiyede yapı elemanı takibinin sağlanması RFID ve Barkod kullanılarak otomatik stok kontrolü işlemleri Barkod tarayıcısı ve GPS

Internet ve Online Ş@ntiye

İnternet ve Şantiye E-posta-(Kurum içi ve kurumlararası hızlı haberleşme) Web (Her konuda bilgiye çabuk erişim) Metinsel Mesaj (Kurum içi ve kurumlararası hızlı haberleşme) Internet üzeinden video konferans E-posta grupları(Uzmanlara hızlı ulaşma ,sorunlara hızlı çözüm olanağı)

Elektronik Temin Yurtdışında birçok şantiye ihtiyaçalarını internet üzerinden alışveriş yaparak karşılamaktadır. Ülkemiz inşaat sektöründe gelecek 10 yıl içerisinde elektronik temin yöntemlerinin orta yoğunlukta kullanılacağı düşünülmektedir.

Mobil Bilişim Mobil bilişime imkan veren cep bilgisayarları ve gelişmiş özellikli 3G (internet erişimli cep telefonları)cep telefonları ile: -Elektronik temin sağlanabilecek -E-posta,web,metinsel mesajlaşma gibi iletişim olanaklarından yararlanılabilcek -Merkezde bulunan zaman ve kaynak yönetimi yazılımlarına,kurumsal kaynak planlama sistemlerinde hızlı ve etkin veri aktarımı sağlanabilcektir.

Önümüzdeki Yol Model Tabanlı Sistemler

Construction Site Engineer/Architect Contractor Consultant Client Facilities Manager Islands of Automation Kağıt Tabanlı Sistemler Dosya Tabanlı Sistemler Çok sürümlü dosya

Construction Site Architect Consultant Facilities Manager PROJECT MODEL The Model Driven Approach Contractor Client Model Tabanlı Sistemler

İnşaat(Yapı) Bilgi Modeli İnşaat bilgi modeli tüm ilgili yazılımlar tarafından tanınabilen; Gerektiğinde içinden seçilen öğeler(kolon,kiriş vb) üç boyutlu bina modellerine dönüştürülebilen , Gerektiğinde içinden seçilen öğeler(en erken başlama zamanı,en geç bitiş zamanı vb) de proje yönetim yazılımları tarafından kullanılabilen Çoklu erişilebilen Metin tabanlı modellerdir

İnşaat Bilgi Modeli ile Mimari Model Sunucusu Proje Yönetim Yazılımı Tasarım Yazılımı KKP Analiz Yazılımı Kuruma Özel Yazılımlar Ağ Sunucusu Internet

Arttırılmış Gerçeklik

İnşaat Bilişimi Çalışma Grubu İlginize teşekkür ederim... Bilgi ve iletişim için: www.yapibilisim.com www.insaatbilisim.com