Aklın Dinî Sorumluluktaki Yeri ve Önemi

+3

No comments posted yet

Comments

Slide 1

İslâmiyet ‘İn Emir Ve Yasakları İncelendiğinde Bazı Değerleri Koruma Altına Almak İçin Konulduğunu Görürüz.

Slide 2

Din Koruma Altına Alınmıştır: 1- Dini seçme konusunda zorlama kaldırılmıştır. Bu konu da Kur’an-ı Kerim’de: “Dinde zorlama yoktur.” (Bakara sûresi 256.ayet) buyrulmuştur. 2- İnsanların dini inançlarına saygısızlık ve hakaret yasaklanmıştır. “Onların Allah'tan başka yalvardıkları tanrılarına hakaret etmeyin ki, onlar da cahillik ederek hadlerini aşıp Allah'a hakaret etmesinler.”(En’am suresi 108.ayet) 3-İslâm devletinde e ehl-i kitap adı verilen Hristiyanların, Yahudilerin dinini öğrenme, yaşama hakkı garanti altına alınmıştır.

Slide 3

Can Koruma Altına Alınmıştır: İslâm’da herhangi bir cana kıymak, yaralamak gibi başkalarına zarar vermek günah sayılmıştır. (Hatta günümüzde İslâm alimleri sigaranın haram olduğuna hükmetmişlerdir.) “Kim bir mü’mini kasten öldürürse, cezası, içinde ebedî kalacağı cehennemdir. Allah, ona gazap etmiş, lânet etmiş ve onun için büyük bir azap hazırlamıştır.” (Nisa suresi 93.ayet) “Kıyamet gününde, haklar sahiplerine mutlaka verilecektir. Hatta boynuzsuz koyun için, boynuzlu koyundan kısas alınacaktır.” (Müslim, Birr 60. Tirmizî, Kıyâmet 2) “…..Fakirlik endişesiyle çocuklarınızı öldürmeyin……” (En’am suresi 151.ayet) “Şüphesiz mü’min erkeklerle mü’min kadınlara işkence edip, sonra da tövbe etmeyenlere; cehennem azabı ve yangın azabı vardır.” (Buruc suresi 10.ayet)

Slide 4

Can Koruma Altına Alınmıştır: Canın zorda kalması durumunda haram yiyeceklerden haddi aşmayacak şekilde yenmesine izin verilmiştir. İmanından dolayı işkence altında kalan kimsenin kalbinde imanı olduğu halde işkenceden kurtulmak için Allah’ın düşmanlarına yalan söylemesinde sakınca yoktur. “Allah, size ancak leş, kan, domuz eti ve Allah’tan başkası adına kesileni haram kıldı. Ama kim mecbur olur da, istismar etmeksizin ve zaruret ölçüsünü aşmaksızın yemek zorunda kalırsa, ona günah yoktur. Şüphesiz, Allah çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.” (Bakara suresi 173.ayet) “Kalbi imanla dolu olduğu hâlde zorlanan kimse hariç, inandıktan sonra Allah’ı inkâr eden ve böylece göğsünü küfre açanlara Allah’tan gazap iner ve onlar için büyük bir azap vardır.” (Nahl suresi 106.ayet)

Slide 5

Mal Koruma Altına Alınmıştır: Yüce Allah insanların mallarının haksız olarak ellerinden alınmasını haram kılmıştır. (Hırsızlık, kumar, faiz, şans oyunları vb. yasaklanmıştır.) Yaptıklarına bir karşılık ve Allah’tan caydırıcı bir müeyyide olmak üzere hırsız erkek ile hırsız kadının ellerini kesin. Allah, mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir.(Maide suresi 38.ayet) (Bu hükmün uygulanması için çok sayıda şart gerekmektedir.) Şeytan, içki ve kumarla, ancak aranıza düşmanlık ve kin sokmak; sizi Allah’ı anmaktan ve namazdan alıkoymak ister. Artık vazgeçiyor musunuz? (Maide suresi 91.ayet) Ey iman edenler! Mallarınızı aranızda batıl yollarla yemeyin. Ancak karşılıklı rıza ile yapılan ticaretle olursa başka. Kendinizi helâk etmeyin. Şüphesiz Allah, size karşı çok merhametlidir. (Nisa sûresi 29.ayet) Faiz yiyenler, ancak şeytanın çarptığı kimsenin kalktığı gibi kalkarlar…… (Bakara suresi 275.ayet)

Slide 6

Dinimiz namusu da koruma altına almıştır: Yüce Allah her türlü ahlaksızlığı, fuhuşu zinayı, namuslu bir kadına zina iftirasında bulunmayı yasaklamıştır. Şüphesiz Allah, adaleti, iyilik yapmayı, yakınlara yardım etmeyi emreder; hayâsızlığı, fenalık ve azgınlığı da yasaklar. O, düşünüp tutasınız diye size öğüt veriyor. (Nahl sûresi 90.ayet) Zinaya yaklaşmayın. Çünkü o, son derece çirkin bir iştir ve çok kötü bir yoldur. (İsra sûresi 32.ayet) Şu kesin ki, hayasızlıktan habersiz, iffetli mümin hanımlara, zina iftirası atanlar dünyada da âhirette de lânete uğrarlar. Onlara müthiş bir azap vardır. (Nûr suresi 23.ayet)

Slide 7

Akıl Koruma Altına Alınmıştır: Kur’an-ı Kerim’de akla zarar veren fiiller yasaklanmıştır. Ey iman edenler! (Aklı örten) içki (ve benzeri şeyler), kumar, dikili taşlar ve fal okları ancak, şeytan işi birer pisliktir. Onlardan kaçının ki kurtuluşa eresiniz. (Maide suresi 90.ayet) Kur’an-ı Kerimdeki tüm ayet ve hikmetlerine göre: Alkol içeren tüm içkiler, Uyuşturucular (Esrar, kokain, eroin, uyuşturucu hapları v.b.), Tiner ve bali gibi maddelerin çekilmesi haram sayılmıştır.

Slide 8

İslâmiyet’te sorumlu olabilmek için akıllı olmak şarttır. Buna göre akıllı olmayanlar ve henüz aklı olgunlaşmamış çocuklar sorumlu tutulmamıştır. Ancak çocukların eğitiminden ve çevresine vereceği zararlardan ailesi sorumlu tutulmuştur. Buhari’de rivayet edilen bir hadiste şöyle buyrulmuştur: AKIL “Üç kimseden kalem kaldırıldı (dinî yükümlülüklerden muaf tutuldu); Bulûğa erinceye kadar çocuktan, uyanıncaya kadar uyuyandan ve şifa buluncaya kadar akıl hastasından." Buhârî, “Hudûd”, 22; “Talâk”, 11.

Slide 9

Çocukların buluğ çağına erişinceye kadar sorumlu tutulmaması aklın tam olarak olgunlaşmamasından kaynaklanmakla beraber, yedi yaşından itibaren akıl, iyiyi kötüden yavaş yavaş ayırabilecek konuma gelmektedir. (Temyiz çağı) Bu sebeple çocukların eğitiminde bu dönemlerin çok büyük önemi vardır. Peygamberimiz de yedi yaşından itibaren çocuklarımızı namaza başlatmamızı tavsiye ediyor. “Çocuklarınıza yedi yaşındayken namaz kılmalarını söyleyiniz. On yaşına bastıkları hâlde kılmazlarsa kendilerini cezalandırınız yataklarını da ayırınız.” (Ebû Dâvûd, Salât 26) AKIL Bununla beraber çocukların yedi yaşından önce de özellikle taklit yoluyla öğrendiklerini biliyoruz. Bu nedenle çocukların eğitilmesinde çocukların çevresindeki insanların davranışlarına ve çevrenin (televizyon, sokak, internet vb.) kontrolüne dikkat edilmeli, onlara iyi örnekler sunmaya gayret gösterilmelidir.

Slide 10

Yüce Allah aklımızı kullanmadığımız içimizden geçen vesveselerle sorumlu tutmamıştır. "Siz içinizdekileri açıklasanız da gizleseniz de Allah onunla sizi hesaba çeker.“ (Bakara suresi 284.ayet) hükmü gelince, o âyet-i kerimeden dolayı hiç eşi görülmemiş bir korku mü'minlerin kalplerine dolmuştu. Nebî (s.a.v.): "Ya Rabbi, işittik itaat ettik ve teslim olduk, deyin" buyurdu. Allah Teala da bunun üzerine onların kalplerine imanı yerleştirdi de: “İşittik ve boyun eğdik" dediler. Nihayet Allah Teala “Allah kimseye gücünün üstünde bir şey yüklemez…..” (Bakara suresi 286. ayet) hükmünü indirdi. Peygamberimiz de: "Muhakkak Allah, ümmetimin içlerinden geçenleri -onlar o şeyi konuşup yapmadıkça- bağışlamıştır.” buyurmuştur. (Müslim; Eyman: 126, Tirmizi; Tefsir: 2992, Nesai; Tefsir: 79, Ahmed)

Slide 11

AKIL VE SORUMLULUK Yüce Allah insana akıl vermiş ancak bu nimetin büyüklüğü oranında da sorumluluk yüklenmiştir. Bu sorumluluğu da insan kendi isteğiyle üstenmiştir. Şüphesiz biz emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar onu yüklenmek istemediler, ondan çekindiler. Onu insan yüklendi. Çünkü o çok zalimdir, çok cahildir. (Ahzab suresi 72.ayet) Bu emanet'in ne kadar önemli ve ağır olduğu konusunda bir fikir verebilmek için Allah, göklerin ve yerlerin büyüklüklerine, dağların da sabitlik ve muazzam ölçülerine rağmen bu emaneti yüklenme güç ve cesaretini göstermediklerini bildirir. Belki de dağlar, gökler bizim anlamadığımız bir dilde: "Rabbimiz, biz senin güçsüz kulların olarak kalsak bizim için daha iyi. Çünkü isyan etme yetki ve özgürlüğüne sahip olup onun hakkını vermeye ve hakkını veremediğimizde ise senin azabına çarptırılmaya cesaretimiz yok.“ deyip sorumluluk almamışlardır. Eğer bu durumda insan dünya hayatını sadece oyun ve eğlence olarak kabul ediyorsa ve dikkatsizce yanlış bir tavır takınıyorsa, sadece kendi kötü akıbetini hazırlıyor, aklını kullanmıyor demektir.

Slide 12

Sunuyu İzlediğiniz İçin Teşekkür Ederim. Hazırlayan ve Sunan: Sezai Dönmez-Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi Öğretmeni Sitesi: http://www.sezai.byethost5.com

URL:
More by this User
Most Viewed